Antwoord op de vragen
Vragen, suggesties, wensen en opmerkingen vanuit het Spiegelschrift
Moet Fonds 1818 inspringen als de gemeentelijke overheid een particulier project een richting op wil duwen waar het zelf niet heen wil, waardoor het moeilijk wordt voor dat project om op eigen benen te staan?
Fonds 1818 volgt haar eigen beleidslijnen. Een daarvan is dat het fonds geen projecten financiert die primair tot het werkterrein van de gemeente horen. Evenmin als een andere instantie verantwoordelijk is voor de financiering van die activiteiten. Wanneer een project voldoet aan de criteria van Fonds 1818, zullen wij dit (deels) financieren. Het oordeel van een gemeente is hierbij niet maatgevend.
Fonds 1818 geeft geen donaties voor exploitatiekosten. Het fonds zal de exploitatiekosten van een project dus niet van de gemeente overnemen wanneer de initiatiefnemer een andere koers wil varen dan de gemeente wenselijk acht. In uitzonderingsgevallen wordt een overgangstraject wel gefinancierd.
Geef betrouwbare klanten een zak met geld en reken na een jaar af, dat scheelt een hoop rompslomp.
Fonds 1818 experimenteert met programmafinanciering. Daarbij krijgt een organisatie een budget waarbij wordt afgesproken hoeveel en/of welke activiteiten daarmee worden uitgevoerd. Pas achteraf wordt afgerekend. Omdat als regel projecten en niet de basisactiviteiten van een organisatie worden gefinancierd, zal programmafinanciering niet heel vaak gaan voorkomen.
Heeft Fonds 1818 voldoende in de gaten dat in de kunstwereld maatschappelijke relevantie al een belangrijke rol speelt, maar dat kunst daarnaast ook een eigen rol heeft te vervullen in de samenleving?
Ja, dat heeft Fonds 1818 zeker in de gaten. Maar Fonds 1818 werkt vanuit een maatschappijvisie, waarin de emancipatie van mensen met een achterstand centraal staat. Dat verhoudt zich slecht met de financiering van autonome kunst, ook al vindt die kunstenaar dat hij of zij maatschappelijk relevant werk maakt.
Organiseer bijeenkomsten waar klanten van het fonds uit totaal verschillende werelden elkaar kunnen ontmoeten en van elkaar kunnen leren.
Fonds 1818 heeft dit nog niet eerder gedaan maar het idee is wel interessant. In het verleden hebben we wel bijeenkomsten georganiseerd rond een bepaald thema zoals onderwijs, community art en natuur en milieu. Daarbij ontmoeten mensen vanuit verschillende disciplines anderen die met het zelfde onderwerp bezig zijn.
Om mensen uit totaal verschillende werelden bij elkaar te zetten is experimenteel. Het staat in het geheel niet vast dat aanvragers uit compleet verschillende werelden ook werkelijk wat aan elkaar hebben. De ervaring van Fonds 1818 is dat aanvragers gepassioneerd bezig zijn met het eigen project, en uitsluitend geïnteresseerd zijn in wat daaraan direct dienstig is.
Wanneer mag het fonds van een nieuw initiatief in de kunstwereld verlangen dat het kan bestaan van de recettes en gemeentelijke subsidie, na vijf jaar of moet die periode langer zijn?
Fonds 1818 ziet binnen de kunstwereld als zijn belangrijkste doel jonge kunstenaars een steuntje in de rug te geven en om kunstzinnige activiteiten te ondersteunen die een duidelijk maatschappelijk doel dienen. Indien een culturele of kunstzinnige activiteit in het Kunstenplan van een gemeente is gekomen, gaat Fonds 1818 ervan uit dat de structurele financiering ook de eerste verantwoordelijkheid van de gemeente is. Als een zich verder ontwikkelend project niet in het kunstenplan komt, kan Fonds 1818 na een periode van bijvoorbeeld vijf jaar de ontwikkeling niet verder blijven ondersteunen. Dan houdt het op.
Organiseer jaarlijks de Fonds 1818-lezing en de Fonds 1818-Award.
Fonds 1818 organiseert al (mede) de Komeet en de Lenteprijs. Deze hebben hun nut inmiddels ruimschoots bewezen. Daarnaast zijn er incidenteel netwerkbijeenkomsten met sprekers rondom een thema.
Het is voor het fonds vaak lastig te beoordelen of het organiseren van dergelijke bijeenkomsten en lezingen ook daadwerkelijk iets toevoegt of dat het enkel een nieuw netwerkmoment is voor personen die elkaar toch al veel ontmoeten. Als de toegevoegde waarde van de lezing of de prijs voor het werkgebied duidelijk is, werkt Fonds 1818 graag mee.
Geef maatschappelijk relevante, particuliere initiatieven de garantie dat het fonds ze een aantal jaren steunt bij het dragen van het financiële risico dat ze lopen.
In sommige gevallen doet Fonds 1818 dit ook al, maar het fonds blijft terughoudend bij deze ondersteuning. Het is immers de initiatiefnemer die verantwoordelijk is voor (de continuïteit van) het project, niet Fonds 1818.
Denk mee, een mens is wel eens uitgedacht.
Meedenken is de sterke kant van al onze adviseurs. Daag ze uit!
Stap als fonds over de aarzeling heen om een deel van je geld jaarlijks aan dezelfde projecten te doneren en durf die projecten dan ook te sturen, niet op inhoud, maar op samenwerking met derden.
Fonds 1818 heeft het uitgangspunt verlaten dat een project hoogstens drie of vier jaar achter elkaar mag worden ondersteund. Het criterium is nu dat de ruimte voor nieuwe projecten in de begroting niet mag worden weggedrukt door oude, meermalen gesteunde projecten. Behalve budgettaire beperkingen, bestaat er dus geen beletsel om projecten vele jaren achter elkaar te steunen.
